برخی از عواملی که باعث PCOS می شوند عبارتند از:
- چاقی. تقریباً 40 تا 80 درصد از زنان مبتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک دارای اضافه وزن یا BMI بالای 30 هستند.
- استرس و اضطراب. هنگامی که اضطراب دارید، بدن شما هورمونی (کورتیزول) ترشح می کند که بر آندروژن ها تأثیر می گذارد و آن را افزایش می دهد و باعث PCOS می شود.
- عوامل ژنتیکی سندرم تخمدان پلی کیستیک دارای الگوی ارثی است و در خانواده ها دیده می شود.
- بیماری های تیروئید. کم کاری تیروئید می تواند باعث PCOS یا بدتر شدن علائم آن شود.
- مقاومت به انسولین اکثر زنان مبتلا به PCOS مقاومت به انسولین دارند. این بدان معناست که بدن آنها به درستی از انسولین استفاده نمی کند، که باعث می شود پانکراس انسولین بیشتری تولید کند. هنگامی که مقدار انسولین در خون افزایش می یابد، تخمدان ها هورمون های مردانه بیشتری تولید می کنند و این منجر به PCOS می شود.
- بیماری های التهابی و میکروبی لگن و رحم؛
- اختلالات غده فوق کلیوی. استرس زیاد یا اضافه وزن می تواند آندروژن تولید شده در غدد فوق کلیوی را افزایش دهد و باعث PCOS شود.
عوارض سندرم تخمدان پلی کیستیک چیست؟
زنان مبتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک بیشتر احتمال دارد به برخی از مشکلات سلامتی جدی مبتلا شوند. این عوارض عبارتند از:
- ناباروری؛
- سندرم متابولیک؛
- آپنه خواب؛
- سرطان دهانه رحم؛
- افسردگی؛
- دیابت یا فشار خون بالا ناشی از بارداری.
تشخیص سندرم تخمدان پلی کیستیک
بهترین راه برای بررسی تخمدان ها استفاده از سونوگرافی واژینال است. با این حال، آزمایشات هورمونی خون نیز برای تشخیص PCOS استفاده می شود. آزمایش خون LH، FSH و مقدار استروژن را بررسی می کند.
آزمایش فیزیکی PCOS
معاینه فیزیکی شاخص BMI، فشار خون، قد، وزن و غیره را برای شناسایی علائم اولیه PCOS اندازه گیری می کند.
سونوگرافی
یکی از بهترین راه ها برای بررسی وضعیت تخمدان ها استفاده از سونوگرافی به خصوص واژینال است. تصویربرداری اولتراسوند نقش مهمی در مشاهده ظاهر تخمدان ها و ضخامت رحم، کشف تعداد زیادی فولیکول کوچک و در نتیجه تشخیص سندرم تخمدان پلی کیستیک دارد.
اگر یکی از تخمدانها بزرگتر باشد، میتواند به این معنی باشد که فولیکولهای بزرگ زیادی تخمها را در داخل تخمدان احاطه کردهاند. این وضعیت از آزاد شدن تخمک ها جلوگیری می کند و باعث می شود تخمدان ها نامنظم کار کنند و منجر به اختلال در چرخه قاعدگی و ناباروری شود.
آزمایش خون
آزمایش خون، یکی از مهم ترین راه های تشخیص PCOS، شامل آزمایش های مختلفی برای اندازه گیری عوامل متعددی مانند قند خون (گلوکز) و انسولین است. آزمایش خون قبل و بعد از نوشیدن آب قند برای اندازه گیری سطح تری گلیسیرید و کلسترول ناشتا به همراه تست تحمل گلوکز انجام می شود.
آزمایش خون هورمونی
آزمایشات هورمونی می تواند اختلالات تخمدان و رحم را با دقت بالایی شناسایی کند. آزمایش خون هورمونی می تواند سطح هورمون های زیر را در PCOS بررسی کند:
- هورمون لوتئینه کننده یا LH (کاهش)؛
- هورمون محرک فولیکول (FSH)؛
- تستوسترون (افزایش)؛
- استروژن (ثابت یا افزایش)؛
- آندروستندیون (افزایش)؛
- گلوبولین پیوند دهنده هورمون جنسی یا SBGH (کاهش)؛
- ضد مولرین یا AMH (افزایش).
تست های دیفرانسیل
برخی از آزمایشهای دیگر به یافتن علل دیگر PCOS کمک میکنند و منجر به تشخیص سریعتر میشوند. این تست ها عبارتند از:
- آزمایش TSH (هورمون محرک تیروئید) برای تشخیص اختلال عملکرد تیروئید.
- تست پرولاکتین (PRL) برای تشخیص هیپرپرولاکتینمی؛
- تست سطح کورتیزول برای تشخیص سندرم کوشینگ.
- 17-تست هیدروکسی پروژسترون برای غربالگری هیپرپلازی مادرزادی آدرنال (CAHI).
- آزمایش IGF-1 (فاکتور رشد شبه انسولین 1) برای جلوگیری از افزایش سطح هورمون رشد.
درمان PCOS و دارو
هیچ درمان قطعی برای PCOS وجود ندارد. بنابراین، روش های درمان ناباروری ممکن است با توجه به علائم هر فرد متفاوت باشد. داروی PCOS به طور کلی شامل داروهای هورمونی است که تخمک گذاری را بهبود می بخشد، مانند قرص های ضد بارداری ترکیبی و ضد بارداری های خوراکی پروژسترون.
برخی از عواملی که باعث PCOS می شوند عبارتند از:
- چاقی. تقریباً 40 تا 80 درصد از زنان مبتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک دارای اضافه وزن یا BMI بالای 30 هستند.
- استرس و اضطراب. هنگامی که اضطراب دارید، بدن شما هورمونی (کورتیزول) ترشح می کند که بر آندروژن ها تأثیر می گذارد و آن را افزایش می دهد و باعث PCOS می شود.
- عوامل ژنتیکی سندرم تخمدان پلی کیستیک دارای الگوی ارثی است و در خانواده ها دیده می شود.
- بیماری های تیروئید. کم کاری تیروئید می تواند باعث PCOS یا بدتر شدن علائم آن شود.
- مقاومت به انسولین اکثر زنان مبتلا به PCOS مقاومت به انسولین دارند. این بدان معناست که بدن آنها به درستی از انسولین استفاده نمی کند، که باعث می شود پانکراس انسولین بیشتری تولید کند. هنگامی که مقدار انسولین در خون افزایش می یابد، تخمدان ها هورمون های مردانه بیشتری تولید می کنند و این منجر به PCOS می شود.
- بیماری های التهابی و میکروبی لگن و رحم؛
- اختلالات غده فوق کلیوی. استرس زیاد یا اضافه وزن می تواند آندروژن تولید شده در غدد فوق کلیوی را افزایش دهد و باعث PCOS شود.
عوارض سندرم تخمدان پلی کیستیک چیست؟
زنان مبتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک بیشتر احتمال دارد به برخی از مشکلات سلامتی جدی مبتلا شوند. این عوارض عبارتند از:
- ناباروری؛
- سندرم متابولیک؛
- آپنه خواب؛
- سرطان دهانه رحم؛
- افسردگی؛
- دیابت یا فشار خون بالا ناشی از بارداری.
تشخیص سندرم تخمدان پلی کیستیک
بهترین راه برای بررسی تخمدان ها استفاده از سونوگرافی واژینال است. با این حال، آزمایشات هورمونی خون نیز برای تشخیص PCOS استفاده می شود. آزمایش خون LH، FSH و مقدار استروژن را بررسی می کند.
آزمایش فیزیکی PCOS
معاینه فیزیکی شاخص BMI، فشار خون، قد، وزن و غیره را برای شناسایی علائم اولیه PCOS اندازه گیری می کند.
سونوگرافی
یکی از بهترین راه ها برای بررسی وضعیت تخمدان ها استفاده از سونوگرافی به خصوص واژینال است. تصویربرداری اولتراسوند نقش مهمی در مشاهده ظاهر تخمدان ها و ضخامت رحم، کشف تعداد زیادی فولیکول کوچک و در نتیجه تشخیص سندرم تخمدان پلی کیستیک دارد.
اگر یکی از تخمدانها بزرگتر باشد، میتواند به این معنی باشد که فولیکولهای بزرگ زیادی تخمها را در داخل تخمدان احاطه کردهاند. این وضعیت از آزاد شدن تخمک ها جلوگیری می کند و باعث می شود تخمدان ها نامنظم کار کنند و منجر به اختلال در چرخه قاعدگی و ناباروری شود.
آزمایش خون
آزمایش خون، یکی از مهم ترین راه های تشخیص PCOS، شامل آزمایش های مختلفی برای اندازه گیری عوامل متعددی مانند قند خون (گلوکز) و انسولین است. آزمایش خون قبل و بعد از نوشیدن آب قند برای اندازه گیری سطح تری گلیسیرید و کلسترول ناشتا به همراه تست تحمل گلوکز انجام می شود.
آزمایش خون هورمونی
آزمایشات هورمونی می تواند اختلالات تخمدان و رحم را با دقت بالایی شناسایی کند. آزمایش خون هورمونی می تواند سطح هورمون های زیر را در PCOS بررسی کند:
- هورمون لوتئینه کننده یا LH (کاهش)؛
- هورمون محرک فولیکول (FSH)؛
- تستوسترون (افزایش)؛
- استروژن (ثابت یا افزایش)؛
- آندروستندیون (افزایش)؛
- گلوبولین پیوند دهنده هورمون جنسی یا SBGH (کاهش)؛
- ضد مولرین یا AMH (افزایش).
تست های دیفرانسیل
برخی از آزمایشهای دیگر به یافتن علل دیگر PCOS کمک میکنند و منجر به تشخیص سریعتر میشوند. این تست ها عبارتند از:
- آزمایش TSH (هورمون محرک تیروئید) برای تشخیص اختلال عملکرد تیروئید.
- تست پرولاکتین (PRL) برای تشخیص هیپرپرولاکتینمی؛
- تست سطح کورتیزول برای تشخیص سندرم کوشینگ.
- 17-تست هیدروکسی پروژسترون برای غربالگری هیپرپلازی مادرزادی آدرنال (CAHI).
- آزمایش IGF-1 (فاکتور رشد شبه انسولین 1) برای جلوگیری از افزایش سطح هورمون رشد.
درمان PCOS و دارو
هیچ درمان قطعی برای PCOS وجود ندارد. بنابراین، روش های درمان ناباروری ممکن است با توجه به علائم هر فرد متفاوت باشد. داروی PCOS به طور کلی شامل داروهای هورمونی است که تخمک گذاری را بهبود می بخشد، مانند قرص های ضد بارداری ترکیبی و ضد بارداری های خوراکی پروژسترون.

بیاختیاری ادرار در زنان در تهران؛ علل، راههای پیشگیری و درمان